Kenze Tekstil’de el çabukluğuyla işten çıkarılan ve kıdem tazminatı ödenmeyen işçinin Patronların Ensesindeyiz’e başvurmasıyla başlayan mücadele süreci bölge işçilerinin tümünü ilgilendiren gelişmelerle devam ediyor.
Patrondan itiraf gibi duyuru: “Tuvalete gitmek insanlık hakkıdır!”
Geçtiğimiz hafta PE’nin Zara’nın (Inditex Group) Türkiye’deki ve İspanya’daki merkezlerine Kenze işçilerinin çalışma koşulları ve hakları konusundaki sorumluluklarını hatırlatan Türkçe ve çok dilli bir e-posta göndermesinin ardından Kenze’ye üretim yaptıran Zara, fabrikaya denetçi gönderdi. Denetimle beraber yemek, hijyen, izinler, bordrolar ve kesintiler, makina kapasiteleri gibi konular ve çalışma koşulları incelemeye alındı. Sürecin başından bu yana işçiler üzerinde tuvalete gitmelerine izin vermeyecek düzeyde üretim baskısı, tanım dışı işler yaptırma, kötü yemek, karşılıksız mesailer ve yasal olmayan 1 güne 2 yevmiyelik izin kesintileri gibi iddiaları reddeden Kenze patronu denetim sebebiyle açık görüşme ve iyileştirmeler yapmak durumunda kaldı. Günah çıkartır gibi bir belge de böylece kayda geçmiş oldu, fabrika tuvalete gitmenin hak olduğunu bildiren bir manifesto yayınladı ve işçilere imzalattı!
İşten çıkartılan işçinin hakları için eşzamanlı olarak başlatılan arabuluculuk süreciyle beraber Kenze’ye ve Inditex Group’a yapılan çağrı ile işçinin tazminat hakkı için yalnız hukuki değil meşru bütün olanakları kullanarak mücadele edeceği de bildirilmiş oldu.
“Sen iyi çalışıyorsun, işini iyi yapan bir işçisin” diyorlardı, hakkımı isteyince mi kötü oldum?
1’e 2 kesinti nedeniyle hakkının peşine düştüğü için işten çıkartılan işçi denetim süreci ile ilgili olarak da şunları söylüyor: “Zara gibi büyük markalar Diyarbakır’da büyük ölçekli üretimler yaptırıyorlar ama o fabrikalarda neler oluyor, işçiler hangi koşullarda çalışıyor sorulmuyordu. Fahiş fiyatlarla satılan o kıyafetleri biz insanlık dışı koşullarda, hakkımız ödenmeden, sürekli tehdit altında ve aşağılanarak üretiyoruz. Patronlar kazanıyor! Kenze de kazanıyor, Zara da kazanıyor ama bize dönüp bakan yok! Biz her gün daha fazla kaybediyoruz. Bugün benim haklarım, benden önce ve sonra binlerce arkadaşımın hakları, işi, sağlığı… Denetim süreci bu açıdan önemli. Bunlar açıkça konuşulacak, duyurulacak ki bir daha yapılmasın, yapılırsa haberimiz olsun, mücadele edelim. Taraflara bildirdik, talebimiz net, ben bunca yıllık çalışmamın karşılığı olan kıdem tazminatımı istiyorum. 10 yaşından beri tekstilde çalışıyorum. Sigortasız, yaşımı doldurana kadar kayıtsız çalıştırmayı biliyorlar! Son 3 yılım Kenze’de geçti. Kendileri yüzüme söylediler “sen iyi çalışıyorsun, işini iyi yapan bir işçisin” diye. Hakkımı isteyince mi kötü oldum? Zara gerçekten denetliyorsa bu fabrikayı, hakkımı versinler. Bu onların da sorumluluğu, onları da mesul tutarak hakkımı savunmaya devam edeceğiz! Yasa dışı bir kesinti nedeniyle oldu bunlar. Bunu fabrikada “canınız isterse” diye dayatıyorlardı bize bugüne kadar. Ben bunu kabul etmiyorum. Ne kendim ne arkadaşlarım için. 1’e 2 kesintiye son verilsin ve benim kıdem tazminatımı ödesinler!”
1’e 2 kesinti alanda yaygın bir hak gaspı
Sadece Kenze değil diğer fabrikalarda da yaygın olarak rastlanan “1’e 2 kesinti” tekstil sektöründe patronlar tarafından dayatılan örtük bir uygulama. Kenze’deki mücadele sürecinde açık tartışmaların konusu olarak yeniden gündeme gelen yasa dışı uygulama PE Diyarbakır Tekstil İşçileri Dayanışma Ağı’nın ana gündemlerinden biri olmaya devam edecek. Tüm ihlaller gibi bu başlıkta da Diyarbakır’daki tekstil işçilerini PE’ye başvurmaya çağırıyoruz.
PE Tekstil işçileri Dayanışma Ağı geçtiğimiz hafta Inditex Group’a yazılı olarak şu çağrıda bulundu:
INDITEX GROUP ve ZARA’ya çağrımızdır!
INDITEX markalarından Zara’nın da Türkiye’de üretim yaptırdığı Diyarbakır Tekstil Organize Sanayi Bölgesi’nde yerleşik “Kenze Tekstil” adlı firma işçi hakları ihlalleri, tehdit ve kötü muamele ihbarları ile gündemimize girdi.
Sözkonusu firma için:
İşçi alacaklarının ödenmemesi, istifaya zorlama, kayıt dışı fazla mesai, iş kazaları, makina kapasitesinin üzerinde performans talebi, ücretlerden keyfi kesintiler, hakaret, tanım dışı işlere zorlama, kötü beslenme, çok kötü hijyen koşulları konusunda birden fazla ihbar bulunmaktadır.
İşçilerin beyanına göre fabrika aynı zamanda sizden aldığı siparişleri yetiştiremediğinde kimi kayıt dışı atölyelere üretim yaptırmaktadır.
Patronların Ensesindeyiz’e ulaşan işçinin alacaklarının şirket tarafından bir an önce ödenmesini talep ediyoruz. İşçi haklarını almak için hem hukuki hem de hak arama mücadelesine girdiğini bildirmek istiyoruz.
ÜRETİM ORTAĞINIZ OLAN ŞİRKET VE FABRİKALARDAKİ İŞÇİ HAKLARI VE ÇALIŞMA KOŞULLARININ DOĞRUDAN MARKANIN DA SORUMLULUĞU OLDUĞUNU HATIRLATMAK İSTERİZ.
PATRONLARIN ENSESİNDEYİZ
TEKSTİL İŞÇİLERİ DAYANIŞMA AĞI
