DARLANMA - KORKMA | BİZİMLE İRTİBATA GEÇ

İşçinin Hukuk Köşesi

Boyun Eğme dergisinde her hafta düzenli olarak yayınlanan İşçinin Hukuk Köşesi’nde bu hafta mağaza çalışanlarının sorularına yer verildi.

Birçok şubesi bulunan bir mağaza zincirinde çalışıyorum, patron beni onayımı almadan başka bir şubede çalışmaya zorlayabilir mi?  Rotasyonu hiçbir surette kabul etmediğim halde mevcut şubemde çalışmam engellenirse ne yapabilirim?

Her ne kadar aynı patrona bağlı olsa da çalışmakta olduğunuz görev yerinin -iş şartlarınızı zorlaştıracak şekilde- değiştirilmesi “çalışma koşullarında esaslı değişiklik” niteliğindedir. Bu tür değişiklikler ancak işçinin yazılı rızası alınarak yapılabilir. 

Yazılı rızanız olmadan ve mağdur olacağınız şekilde başka bir şubede görevlendirilmeniz halinde; bu değişiklik sizi hukuken bağlamayacağından yeni görevlendirildiğiniz şubede işe başlama zorunluluğunuz yoktur. Eğer ki başka şubede çalışmayı reddetmiş olduğunuz ve halen çalışmakta olduğunuz işyerine gitmiş olduğunuz halde burada çalışmanız çeşitli şekillerde engellenecek olursa bu durum haksız işten çıkarma sayılabilecektir. Tazminat ve işe iade gibi haklarınızı korumak için, işyerinize gittiğiniz halde iş yapmanızın engellendiğini tanıkların da imzasıyla derhal tutanak altına almalısınız. 

Patron, sözleşmemde görev yeri değişikliğini önceden kabul etmiş olduğumu ileri sürerek beni yaşadığım yerden çok uzakta olan bir şubede çalışmaya zorluyor, bu durumda ne yapabilirim?  

İşe girerken yaptığınız sözleşmede başka şubede çalışmayı önceden yazılı olarak kabul etmiş olsanız bile; şube değişikliği için geçerli bir neden olmaksızın, kötü niyetli olarak ve iş koşullarınızı zorlaştıracak şekilde görev yeriniz değiştirilmek isteniyorsa bu değişiklik sizi yine de bağlamayacaktır. 

Bu durumda yapmanız gereken şey, öncelikle görev yeri değişikliğinin iş koşullarınızı olumsuz yönde etkilediğini ve bu değişikliği kabul etmediğinizi nedenleriyle birlikte açıkça ve yazılı olarak patrona bildirmektir. Buna rağmen işten çıkarılacak olursanız; koşulları varsa yasal yollardan işe iade başvurusu yapmalısınız. Öte yandan işe iade talebiniz yoksa yine yasal yollardan kıdem ve ihbar tazminatınızı da talep edebilirsiniz.

Kasa/sayım açıkları veya mağazadaki kırık/imha ürünlerin bedeli ücretimden kesilebilir mi?

Patronun zararın nasıl meydana geldiği ve zarara neyin sebep olduğunun açıkça bilinmediği bu tür durumlarda işçilere danışmaksızın ücretlerinden kesinti yapması hukuka kesinlikle aykırıdır. İşçi ücretlerinden bu şekilde yapılacak kesintilerin iadesi patrondan 5 yıl içerisinde talep edilebilir.

Meydana gelen zararda işçinin kusuru varsa ve bu kusur mahkeme kararıyla sabit olsa bile zararın tazmini için kusurlu işçinin ücretinden kesinti yapılabilmesi ancak işçinin yazılı onayına bağlıdır.

Primlerimden kesinti yapılması yasal mı?

İşçinin çalışmasına karşılık hak etmiş olduğu prim ödemeleri de ücret gibidir. Dolayısıyla patron bu ödemelerden de keyfi bir şekilde kesinti yapamaz. 

Düzenli ve sabit olarak ödenmekte olan primlerin eksik yatırılması halinde haklarım nelerdir? Düzenli olarak yapılan prim ödemeleri kıdem/ihbar tazminatı hesabında dikkate alınır mı?

Prim adı altında aldığınız ödemeler eğer ki performansa bağlı olmayıp aynı bölüm veya mağazada çalışan herkese düzenli aralıklarla sabit olarak ödenmekteyse; bu ödeme artık işyeri uygulaması haline geldiğinden patron bu ödemeleri yapmaktan tek taraflı olarak vazgeçemez. Patron, bu tür primleri işçinin yazılı rızası olmadıkça uygulamadan kaldıramaz. Hak ettiğiniz prim alacaklarınızın ödenmemesi veya eksik ödenmesi halinde alacaklarınızı (işten ayrılmaksızın) 5 yıl içerisinde yasal yollara başvurarak talep edebileceğiniz gibi primlerinizin ödenmemesi aynı zamanda işçi açısından bir haklı fesih sebebidir.

Prim ödemeleri performansa bağlı olmayıp aynı bölüm veya mağazada çalışan herkese düzenli aralıklarla sabit olarak ödenmekteyse; kıdem veya ihbar tazminatı alacağınız belirlenirken dikkate alınmalı ve düzenli prim ödemeleri de tazminat hesaplamasına eklenmelidir.

Çalıştığım mağaza pandemi nedeniyle şu an kapalı ve ücretsiz izindeyim. Bu sürede mağaza açılana kadar başka bir yerde çalışabilir miyim? Başka bir yerde çalışacak olursam İŞKUR fonundan nakdi ücret desteği almaya devam edebilir miyim?

Ücretsiz izinde bulunduğunuz süre boyunca iş sözleşmeniz askıda bulunduğu için; mağaza açılıp da yeniden göreve çağrılana kadar başka bir işte çalışmanız mümkündür. Ancak bu durumun “önceki işinizden ayrıldığınız veya istifa ettiğiniz anlamına gelmediğini, bu süreçteki çalışmanızın geçici süreli olduğunu ve ücretsiz izninizin bittiği tarihte mağazada yeniden çalışmaya başlayabileceğinizi” işverene yazılı olarak bildirmeniz olası haksız uygulamaları engelleyecektir.

Ücretsiz izinde olduğunuz süreçte geçici olarak başka bir işe girdiğinizin tespiti veya bildirimi halinde İŞKUR fonundan ödenen nakdi ücret desteği ödemesi kesilecektir.

BU DA İLGİNİZİ ÇEKEBİLİR

Karizma Beşler fabrikasında işçilerin fazla mesai ücretleri ödenmiyor

İstanbul Silivri’de bulunan Karizma Beşler sucuk fabrikasında Aralık ayı mesai ücretlerinin eksik dağıtıldığı öğrenildi. Patronların …

0 0 vote
Article Rating
Kaydol
Bildir
guest
0 Yorum
Inline Feedbacks
View all comments
0
Would love your thoughts, please comment.x
()
x